Η αποκατάσταση του μαστού στοχεύει όχι μόνο στην εμφάνιση αλλά και στο πώς νιώθει η γυναίκα. Σε πιλοτική μελέτη (Cornelissen et al., 2018), η αίσθηση στον ανακατασκευασμένο μαστό μετά από επανανεύρωση συσχετίστηκε θετικά με την ποιότητα ζωής. Μελέτη 28 περιπτώσεων εγκαυμάτων μετά από αποκατάσταση μαστού (Habibi et al., 2021) συνιστά να ενημερώνονται οι ασθενείς για τον κίνδυνο.

Πώς γίνεται η επανανεύρωση

Εκτελείται κατά τη διάρκεια της αποκατάστασης του μαστού, συχνότερα σε επέμβαση με κρημνό DIEP. Αισθητικά νεύρα του θώρακα επανασυνδέονται με τη βοήθεια νευρικού αλλομοσχεύματος, που γεφυρώνει το κενό που δημιούργησε η μαστεκτομή και λειτουργεί ως ικρίωμα και οδηγός, ώστε το νεύρο να αναγεννηθεί χωρίς τάση (Ducic et al., 2018).

Χρόνος και προσδοκίες

Τα νεύρα αναγεννώνται αργά, περίπου 1 mm την ημέρα, οπότε η αίσθηση μπορεί να επανέλθει μέσα σε μήνες και έως δύο χρόνια. Σε μελέτη του 2021 (Momeni et al.), η επανανεύρωση κρημνών με επεξεργασμένο νευρικό αλλομόσχευμα οδήγησε σε μεγαλύτερη επάνοδο προστατευτικής αίσθησης σε σύγκριση με αποκατάσταση χωρίς επανανεύρωση, 12 έως 18 μήνες μετά την επέμβαση. Ο βαθμός της αίσθησης που θα επανέλθει διαφέρει από γυναίκα σε γυναίκα και δεν μπορεί να εγγυηθεί.

• Μπορεί να περάσουν αρκετοί μήνες μέχρι να αρχίσει να επιστρέφει η αίσθηση, και να συνεχίσει να εξελίσσεται έως δύο χρόνια.

• Στην αρχή μπορεί να εμφανιστούν μικρά «τσιμπήματα», «ηλεκτρισμοί» ή φαγούρα.

• Η αίσθηση μπορεί να είναι διαφορετική από αυτήν πριν τη μαστεκτομή, και υπάρχει περίπτωση να μην επανέλθει.

Η εμπειρία των γυναικών

Σε ποιοτική έρευνα αγοράς που χρηματοδότησε η Axogen και διεξήγαγε η Inspired Health, με συνεντεύξεις σε 30 γυναίκες, οι γυναίκες περιέγραψαν έκπληξη για την απώλεια αίσθησης και μεγαλύτερη ικανοποίηση όταν ο χειρουργός είχε θέσει ρεαλιστικές προσδοκίες. Πρόκειται για μικρή μελέτη με χορηγία κατασκευαστή, όχι για κλινική δοκιμή.

Η απόφαση ανήκει στην ιατρική ομάδα

Η Neuroline προμηθεύει το υλικό και στηρίζει τους Έλληνες χειρουργούς με τεχνογνωσία και εκπαίδευση. Η απόφαση για την εφαρμογή της τεχνικής ανήκει αποκλειστικά στη χειρουργική ομάδα και στην ασθενή. Ενημέρωση για γυναίκες: www.breast-aesthesis.gr, www.numbaftermastectomy.gr και www.resema.gr.

Βιβλιογραφία

• Cornelissen AJM, et al. Sensation of the autologous reconstructed breast improves quality of life: a pilot study. Breast Cancer Res Treat. 2018;167(3):687-695.

• Momeni A, et al. Flap neurotization in breast reconstruction with nerve allografts: 1-year clinical outcomes. Plast Reconstr Surg Glob Open. 2021;9(1):e3328.

• Ducic I, et al. Anatomical considerations to optimize sensory recovery in breast neurotization with allograft. Plast Reconstr Surg Glob Open. 2018;6(11):e1985.

• Habibi K, et al. Lessons learned from twenty-eight cases of burns following breast reconstruction. Aesthet Surg J. 2021.